Je Spotify-abonnement doet precies wat het moet doen. Alles is er, altijd, in een paar seconden. En toch kopen steeds meer mannen tussen de 20 en 40 weer cassettebandjes. Niet uit nostalgie naar een tijd die ze soms niet eens hebben meegemaakt, maar omdat streaming iets heeft opgelost wat nooit het probleem was. Toegang was nooit het probleem. Aandacht wel.
De cijfers liegen er niet om. In de Verenigde Staten gingen cassetteverkopen van nog geen 20.000 stuks in 2010 naar ruim 400.000 per jaar nu, een groei van naar schatting twaalf keer sinds 2014. Onafhankelijke labels nemen inmiddels 61 procent van alle nieuwe cassette-releases voor hun rekening. Ook de NOS berichtte al eerder over de Nederlandse fabriek die het bandje na jaren van teruggang weer volop levert.
Waarom je opeens weer een walkman wilt
Het simpele antwoord is nostalgie, maar dat dekt de lading niet meer. De meeste kopers zijn te jong om de cassette uit hun eigen jeugd te kennen. Wat ze wel herkennen: een playlist van dertig seconden fragmenten die het algoritme voor je uitkiest, versus een album dat je in zijn geheel beluistert omdat je nu eenmaal niet kunt shuffelen. Je kiest een kant, stopt de tape erin en luistert het album in de volgorde die de artiest bedacht heeft. Geen skip-knop die binnen tien seconden verleidt.
Datzelfde patroon zie je terug bij de opmars van de dumbphone: minder opties, meer aandacht voor wat er wel gebeurt. Analoge apparaten dwingen een keuze af, en die keuze blijkt achteraf vaak de betere.
Er zit ook een sociaal element aan. Een cassette op je bureau of in je woonkamer is een gespreksonderwerp, een vinylhoes aan de muur is dat al jaren. Een streaming-app die op de achtergrond draait, valt niemand op. Zodra muziek weer een fysiek object wordt, wordt het ook weer iets om te laten zien in plaats van iets wat je wegstopt in een wachtwoord-beveiligde app.
Het gaat verder dan alleen tape
Cassettes zijn niet de enige comeback. Ook de cd-speler krijgt een herontwerp: Yanko Design besprak dit jaar meerdere modellen die het hoesje juist naar buiten laten wijzen terwijl de disc draait, zodat de albumhoes onderdeel wordt van het luisteren in plaats van iets wat je één keer bekijkt en wegstopt. Het idee erachter is hetzelfde als bij de cassette: muziek een vorm geven die je kunt vasthouden, in tegenstelling tot een streamingdienst die alles onzichtbaar houdt.
Grote artiesten spelen hierop in. Taylor Swift, Billie Eilish en Olivia Rodrigo brengen hun nieuwste albums inmiddels standaard ook op cassette uit, wat het format een geloofwaardigheid geeft die het tien jaar geleden nog niet had.
Welke speler je moet kopen (en welke niet)
Nieuwe merken springen gretig in op de vraag, maar niet alles wat er nu op de markt komt, is het geld waard. De We Are Rewind WE-001, een Frans merk, onderscheidt zich met een aluminium behuizing, een oplaadbare accu die twaalf uur meegaat, Bluetooth 5.1 en zelfs een opnamefunctie. Voor puristen die op zoek zijn naar een volledig analoog geluidspad is de FiiO CP13 een serieus alternatief.
Let wel op: veel nieuwe spelers vinken op papier alle vakjes af, USB-C, Bluetooth, strak design, maar leveren op het punt waar het echt om draait, het geluid zelf, een merkbaar mindere prestatie dan de originele apparaten uit de jaren tachtig en negentig. Een tweedehands Sony Walkman van een kringloopwinkel klinkt in veel gevallen nog altijd beter dan een gloednieuwe speler van 150 euro. Test voor je koopt, of koop bij een winkel met een goed retourbeleid.
Ga je voor een tweedehands toestel, controleer dan altijd eerst de rubberen aandrijfriem. Dat onderdeel veroudert het snelst en is de meest voorkomende reden dat een oude Walkman ineens niet meer wil spelen. Bij veel modellen is die riem voor een paar euro te vervangen, dus laat een goedkope tweedehands vondst daar niet meteen op afketsen.
Wat het je kost
Financieel is de cassette bovendien de instapdrempel van fysieke media. Een gemiddelde nieuwe vinyl-lp kost tegenwoordig zo'n 34 euro, terwijl je voor een nieuwe cassette gemiddeld 18 euro betaalt, een verschil van bijna de helft. Voor wie fysieke muziek wil verzamelen zonder meteen een dure platenspeler aan te schaffen, is dat een reëel argument. Vergelijk dat met een paar goede draadloze oordopjes: die kosten al snel het dubbele van een complete cassettecollectie, en leveren geen tastbaar object op dat je op een plank kunt zetten.
Dit is hoe je zonder blunders begint
Begin niet met de duurste speler die je kunt vinden. Zoek eerst een tweedehands Walkman of vergelijkbaar toestel, test of je het ritueel van kant kiezen en spoelen daadwerkelijk waardeert, en investeer pas daarna in een nieuw model als de FiiO CP13 of de We Are Rewind WE-001. Koop je eerste albums bij een platenzaak in plaats van online, dan hoor je meteen of een tape goed is afgespeeld voor je hem meeneemt.
Het gaat uiteindelijk niet om het bandje zelf. Het gaat om een moment per dag waarop je bewust kiest wat je hoort, in plaats van dat een algoritme het voor je doet. Dezelfde reden waarom je misschien ook naar een speaker zonder app-gedoe zou grijpen op een zaterdagmiddag. Soms is minder functie precies de functie die je zocht.